Kaka
by On February 27, 2018
66 views

Inra Sara (from facebook)

Adei baic xap Cam – em học tiếng Cham. Kadha 10-bis. NAO: ĐI, CHẾT

Vậy là NAO thu nhận được rất nhiều công điểm vào hợp tác xã chữ nghĩa Cham. Có đến 2/3 trong số ấy được tôi nhập kho, và sẽ cho lưu hành ở Inrasara.com, để bà con anh chị em tiếp tục ôn tập. 
Đây là tin mừng cho chung. Vậy đó, khi chúng ta chung tay, góp sức, họp ý trong thiện chí làm giàu ngôn ngữ Cham thì chuyện tưởng khó thành dễ như ăn ớt.

- Trước tiên, bạn Nghiêm Xích nêu ra loạt từ kết hợp với NAO. Bạn cũng cho biết rằng NAO kết hợp được rất nhiều từ khác, là ý kiến đúng. Và tôi cũng lưu ý rằng [nhắc chung cho từ nay về sau]: Từ kết hợp mang đặc ngữ ta mới tính, như:
Đặc ngữ “Nao Cru”: là từ kết hợp chặt, nếu ta không định nghĩa “đi buôn Thượng” thì ít ai hiểu. 
Hay từ “Nao Chakleng” như Wa Praong nêu, nếu ta không cho biết nghĩa của nó là “đi theo ông bà”, hay 
“Nao jwak glai”: “đi ngoài, đi đồng” cũng thế. 
Còn các từ kết hợp "lỏng", ta chỉ nhắc làm ví dụ.

- Bạn Jabaol Campa góp khá nhiều công điểm độc. Ví dụ: “Nao duh”: đi phu (đi lao dịch thời phong kiến), vân vân. Ngoài ra bạn còn có từ “Nao ōg”: đi không trở lại, qua đó gợi ý cho tôi nhớ: “Nao ong darong": đi biệt vô âm tín. 
Học là vậy, thầy với trò cùng học. Lục vào xó xỉnh kí ức thẳm sâu nhất để moi tìm và lôi ra ngôn từ đã chết oan mà hồn đang vất vưởng ở ngoại vi “nghĩa trang chữ” [đây là chữ sáng tạo của tôi vào kho tiếng Việt!].

- Yut Jaya Hamu Tanran Dao Luu Van chơi ác liệt hơn. Bạn nêu lên mấy thể điệu của NAO, như:
Nao thôn thôn: đi thoăn thoắt
Nao patoh thô: đi gõ gót chân
Nao cagāk: đi bước chân chữ bát
Nao yau urāng pôk glam: Đi như người ta nhấc lên ném xuống
Nao yau katrau klah di habai: Đi như còn chim cu xổ lồng
Qua đó ta còn thêm: ... 
Nao yau nai klah di cei: Đi như cô thoát khỏi cậu
Hay: 
Nao joh đāng/ đāng đaup: đi ngúc ngắc

Sẵn đây tôi xin chép Kadha Rineh Doh đồng dao vui cho các bạn thưởng lãm:

Bbūk kanhing palei Xarek
Ao ô hu thek / palei Karāng
Bilai joh đāng / palei Cawet
Gam nao gam kanjeg / palei Hamu Puh
Gam nao gam buh / palei Mưnưng Krôic
Gam nao gam đôic / palei Paplôm
Gam nao gam đôm / palei Labbāk
Gam nao gam tanjāk / palei Mưnuw Bia
Gam nao gam hia / palei Hamu Āk

Tóc quăn làng Châu Vượng
Áo không có nét / làng Vĩnh Hanh
Dáng đi ngúc ngắc / làng Lạc Trị
Vừa đi vừa nhún / làng Thành Vụ
Vừa đi vừa (như cúi) bỏ / làng Cao Hậu
Vừa đi vừa chửi đổng / làng Tuy Tịnh
Vừa đi vừa nói / làng Phú Nhiêu
Vừa đi vừa cầm / làng Mưnau Bia
Vừa đi vừa khóc / làng Chương Thiện

[Xin lưu ý Acar Dalikāl: Về bài trước, bạn đã dùng một “ca dao” để phản hồi, tôi không trả lời bạn – vì nó hơi lạc đề. Thể loại chúng ta học ở đây chỉ giới hạn ở: Xap: Tiếng, Boh panôic: Từ, Boh Kadha: Thành ngữ. Và chỉ dừng ở đó.]

Karun bih drei!

[Photo Inrajaya]

Posted in: Tiếng Chăm
Be the first person like this
Be the first person to like this.
Be the first person like this